CEMİYETLER
 YARARLI CEMİYETLER ZARARLI CEMİYETLER
Türkler Tarafından Kurulan Azınlıklar Tarafından Kurulan
Rumlar
  • Trakya Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
  • İzmir Müdafaa-i Hukuk Osmaniye Cemiyeti
  • Kilikyalılar Cemiyeti
  • Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
  • Redd-i İlhak Cemiyeti
  • Trabzon Muhafaza-i Hukuk Milliye Cemiyeti
  • Milli Kongre Cemiyeti
  • Anadolu Kadınları Müdafaa-i Vatan Cemiyeti
  • Sulh ve Selameti Osmaniye Fırkası
  • Kürt Teali Cemiyeti
  • İngiliz Muhipleri Cemiyeti
  • Wilson Prensipleri Cemiyeti
  • İslam Teali Cemiyeti
  • Sulh ve Selameti Osmaniye Cemiyeti
  • İtilaf ve Hürriyet Fırkası
  • Mavri Mira Cemiyeti
  • Etnik-i Eterya Cemiyeti
  • Pontus Rum Cemiyeti
  • Rum Göçmenler
  • Trakya Göçmenler
  • Komitesi
  • Trakya İzcilik
  • Yunan Kızılhaçı
  • Kordos
Ermeniler
  • Hınçak Komitesi
  • Taşnak Partisi
  • Ermeni İntikam Alayı
! Bütün milli cemiyetler, Sivas Kongresinde Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti adıyla birleştirilmiştir.
Yahudiler
  • Makabi
  • Alyans İsrailit

 

Yararlı (Milli) Cemiyetler

a-Trakya Paşaeli Cemiyeti:Mavri Mira’ya karşı kurulmuştur.Trakya’nın Yunanistan’a verilmesini önlemek amacındadır.

b-İzmir Müdafa-i Hukuk-ı Osmaniye Cemiyeti :

İzmir’in işgalini önlemek için kurulmuştur.

c-Redd-i İlhak Cemiyeti: İzmir’in işgalini önlemek için kurulmuştur.

d-Kilikyalılar Cemiyeti:Adana ve çevresinin işgalini önlemek için kurulmuştur.

e-Doğu Anadolu Müdafa-i Hukuk Cemiyeti: Doğu Anadolu’nun Ermenilere verilmesini önlemek için kurulmuştur.

f-Trabzon Muhafaza-i Hukuk-ı Milliye Cemiyeti:  Karadeniz’de  Rum –Pontus Devleti’nin kurulmasını engellemek için kurulmuştur.

g-Milli Kongre Cemiyeti: Türk halkına  yapılan haksızlıkları basın,yayın yoluyla dünyada duyurmak amacıyla kurulmuştur.Silahlı mücadele yoktur.

Genel Özellikleri

  • Mondros Ateşkes Antlaşmasından sonra İstanbul Hükümetinin görevini yerine getirmemesi üzerine kuruldular.
  • Milli bilincin uyanmasında etkili olmuşlardır.
  • Bölgesel amaçlı olarak faaliyet yürütmüşlerdir.
  • Kuvayı Milliyeyi örgütleyip, düşman ilerleyişini yavaşlatmışlardır.
  • Kuruluşlarında “Türkçülük” düşüncesi etkili olmuştur.
  • İşgallerin haksızlığını dünyaya duyurmak ve kamuoyu oluşturmak için çalışmışlardır.

Türklerin Kurduğu Zararlı Cemiyetler

a-Sulh ve Selamet-i Osmaniye Cemiyeti:Ülkenin kurtuluşunun padişah ve halifeye bağlılıkta olduğuna inanan cemiyet.

b-Teali İslam Cemiyeti: Kurtuluşu padişah ve halifeye bağlı gören cemiyet.

c-Kürt Teali Cemiyeti :Bir Kürt devleti kurmayı amaçlamıştır.

d-İngiliz Muhipleri Cemiyeti: İngiliz Mandasını isteyen cemiyet.

e-Wilson Prensipleri Cemiyetleri:ABD Mandasını isteyen cemiyet.

NOT: Bu cemiyetler itilaf devletleri tarafından desteklenmişler ve Kurtuluş Savaşı’na karşı çıkmışlardır.

Genel Özellikleri

  • Milli Mücadeleye karşı olmuşlardır.
  • Müdafaa-i Hukuk Cemiyetlerine karşı çalışmışlardır.
  • Dış devletler tarafından desteklenmişlerdir.
  • Kurtuluşun Osmanlı padişahına ve halifeye bağlı olduğuna inanmışlardır.
  • Bazıları ümmetçi bir tavır sergilemiştir.
  • Milli birliği bozmak istemişlerdir.

Azınlıkların Kurduğu Zararlı Cemiyetler

a-Mavri Mira:Bizans’ı yeniden canlandırmak için İstanbul’da Rumlar tarafından kurulmuştur.

b-Pontus-Rum Cemiyeti:İnebolu’dan Batum’a kadar tüm Karadeniz sahilinde Pontus-Rum devleti kurmayı amaçlamıştır.

c- Etnik-i Eterya: Mavri Mira ve Rum Pontus cemiyeti ile ortak çalışmıştır.

d-Hınçak ve Taşnak:Doğu Anadolu’da Ermeni devleti kurmaya çalışmışlardır.

Genel Özellikleri

  • İtilaf Devletlerinin desteğini alarak kurulmuşlardır.
  • Osmanlı Devletinden toprak alarak bağımsız olmak için çalışmışlardır.
  • Türkleri katlederek veya Türklerin, kendilerinin de yaşadığı yerlerden göç ettirip burada çoğunluğu sağlamak ve Wilson İlkelerinden yararlanarak devlet kurmak istemişlerdir.
  • Bulundukları bölgede karışıklık çıkararak işgalleri kolaylaştırmışlardır.

Yasal Uyarı: Yayınlanan yazıların/içeriklerin tüm hakları “tarihyolu.com” aittir. Kaynak gösterilse dahi yazının/içeriğin tamamı özel izin alınmadan kullanılamaz. Ancak alıntılanan yazının bir bölümü, alıntılanan yazıya/içeriğe  aktif link verilerek kullanılabilir.

YAZAR BİLGİSİ
Tarih öğretmeni. Gücü yettikçe tarih yolcularına rehberlik edecek, öğrenmeye devam edecek bir tarih talebesi.
YORUMLAR

Bir Cevap Yazın

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.